TREILER

Το παρόν Ιστολόγιο έχει σκοπό να περισώσει & να προβάλλει τη ρουμελιώτικη ιστοριολαογραφία -

Σάββατο 29 Νοεμβρίου 2014

Άνω Βέρβενα

ΑΝΩ ΒΕΡΒΕΝΑ ΑΡΚΑΔΙΑΣ – ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΧΩΡΙΟ
ΕΚΕΙ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΘΗΚΑΝ ΟΙ ΘΕΟΔΟΣΟΠΟΥΛΑΙΟΙ ΜΕ ΚΑΤΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΤΗ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΘΝΕΓΕΡΣΙΑ ΤΟΥ 1821. ΕΧΟΥΝ ΣΥΓΓΕΝΙΚΗ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΘΕΟΔΟΣΟΠΟΥΛΑΙΟΥΣ ΤΗΣ ΑΝΑΒΡΥΤΗΣ ΝΑΥΠΑΚΤΙΑΣ ΤΟΥ ΠΙΚΕΡΝΗ ΑΡΚΑΔΙΑΣ  ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ(Ζιώψη) ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΥ
Τα στοιχεία προέρχονται από την σε βάθος έρευνα που διεξάγει ο Νίκος Θεοδοσόπουλος, Σμήναρχος Μετεωρολόγος, για τη γενεαλογία των Θεοδοσοπουλαίων
Τα στοιχεία από τη Μικρά Ασία δείχνουν το Θεοδοσόπουλο Παπαδημήτριο (πρώτος γιος του παπά) του Θεοδοσίου από τα Κατήχαλα-Ηρακλ. Ραιδεστού με αριθμό δηλώσεως 49660 ότι εγκαταστάθηκε πριν την εθνεγερσία του 1821 στην Άνω Βέρβενα(ιστορικό χωριό) της Αρκαδίας με το προσωνύμιο Θεοδόσης. Εκεί συνεργάστηκε με τον οπλαρχηγό Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, όπου είχε το Στρατηγείο του. Ο Δημήτριος Υψηλάντης ερχόμενος από την Οδησσό στην Άνω Βέρβενα στις 21 Ιουνίου του 1821 συνάντησε την οικογένεια Θεοδοσοπουλαίων, που ήταν μυημένη στη Φιλική Εταιρεία.
Ενώ ο αδερφός του Νικόλαος Θεοδοσόπουλος του Θεοδοσίου από το Κάτω Νεοχώριο Χαλκηδόνας εγκαταστάθηκε στην Ήπειρο, επίσης ήταν μυημένος στη Φιλική Εταιρεία.(Βλέπε Blogs fthiotikos-Tymfristos). Ο Παπαδημήτριος(Θεοδόσης) στην Άνω Βέρβενα απέκτησε το Θεοδόσιο…(Οι απόγονοί του εγκαταστάθηκαν στη Μεσσηνία), τον Παντελή (Οι απόγονοί του εγκαταστάθηκαν στην Κορινθία) και το Θεόδωρο γεν. το 1822 που παρέμεινε στην Άνω Βέρβενα και απέκτησε το Δημήτρη γεν. το 1845, τον Κώστα γεν. το 1853 και το Γιάννη γεν. το 1863. Πρώτος εξάδελφος των αδερφών Θεοδόση-Παντελή και Θεόδωρο Θεοδοσόπουλου ήταν ο Παναγιώτης Μανέτας (1842-1908) πολιτικός και υπουργός, ο οποίος παντρεύτηκε τη Ζωίτσα Κολοκοτρώνη (1842-1929) κόρη του Γενναίου(Γιάννη) Κολοκοτρώνη,  γιου του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, γέρου του Μωριά.
Από τα Άνω Βέρβενα έχουν εγκατασταθεί στο Σικάγο το 1900 (συν-πλην 20 χρόνια) Θεοδοσοπουλαίοι, όπου μάλιστα ίδρυσαν και Σύλλογο Βερβενιωτών.
Σήμερα στα Άνω και Κάτω Βέρβενα Αρκαδίας κατοικούν αρκετές οικογένειες Θεοδοσοπουλαίων που έχουν συγγενική σχέση με τους Θεοδοσοπουλαίους της Αναβρυτής Ναυπακτίας, του Πικέρνη Αρκαδίας και του Αγίου Γεωργίου Τυμφρηστού, με καταγωγές από μέρη της Μικράς Ασίας.

Στα Άνω Βέρβενα δόθηκε η μία εκ των δύο νικητήρια μάχη υπό τον Κ. Καράμπελα κατά του Μουσταφά μπέη, η άλλη ήταν των Δολιανών, που οδήγησε στην Άλωση της Τριπολιτσάς. Από τα πιο ορεινά χωριά της Πελοποννήσου σε υψόμετρο 1160 μέτρα, έχει στα πόδια του τον κάμπο της Τρίπολης. Κατοικείται κατά κύριο λόγο το Καλοκαίρι, όπως και το διπλανό του χωριό Άνω Κούτρουφα, που είναι χαμένο μέσα σε καστανιές και καρυδιές. Απέχει 40 χιλιόμετρα από την Τρίπολη και ξεχωρίζει για τα πετρόχτιστα και μαρμαρόχτιστα σπίτια του. Επιβλητική είναι η Εκκλησία της Παναγίας που έχει κατασκευαστεί από Τηνιακούς μαστόρους. Στο χωριό λειτούργησε το πρώτο τυπογραφείο του Αγώνα του 1821, ενώ μαρμάρινη πλάκα που τοποθετήθηκε το 1920, υπενθυμίζει το γεγονός της άφιξης του Δημήτρη Υψηλάντη στο χωριό στις 21 Ιουνίου του 1821 όπου εγκαταστάθηκε και η Πελοποννησιακή Γερουσία. Τα Άνω Βέρβενα πυρπολήθηκαν το 1826 από τον Ιμπραήμ. Οι κάτοικοί του έχουν μεταφερθεί στα Κάτω Βέρβενα, παραθαλάσσιο οικισμό κοντά στο Παράλιο Άστρος, που αποτελεί τουριστικό θέρετρο με ανεπτυγμένη υποδομή και με εξαιρετική παραλία με άμμο.
Επιμέλεια-Ανάρτηση: Τάκης Ευθυμίου

Μεγάλη Κάψη & Μεγαλοκαψιώτες

Μεγάλη Κάψη και Μεγαλοκαψιώτες
Του Νίκου Παπαδιονυσίου, Μεταλλειολόγου 
και Μεταλλουργού Μηχανικού Ε.Μ.Π.  
Άποψη της Μεγάλης Κάψης (φωτο:Νίκος Παπαδιονυσίου)

Η Μεγάλη Κάψη ( θέση, πρόσβαση, πληθυσμός, αξιοθέατα)
Το χωριό μας, μέσα σε δάση ελάτης, αγριοκαστανιάς και βελανιδιάς, βρίσκεται  στο ανατολικό τμήμα του Βελουχιού(1) (Τυμφρηστού) μαζί με τα υπόλοιπα χωριά της συστάδας, Πέρα Κάψη (Τυμφρηστός), Μεσαία Κάψη, Μεγάλη Κάψη, Μερκάδα, Μαυρίλο, Νεοχώρι της Δυτικής ορεινής Φθιώτιδας, όλα πανέμορφα.
Μπορούσε να φτάσει κανείς σ’ αυτό μέχρι τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 50, αφήνοντας τη δημοσιά για Καρπενήσι, αρκετά πριν στο χάνι του Πλατανιά, πολύ πριν το χάνι του Πανέτσου, στο παλιότερα χάνι του Ποντικού, ακολουθώντας ένα μονοπάτι με  αρκετή πορεία με τα πόδια ή με κάποιο ζώο που περίμενε με τον προειδοποιημένο συγχωριανό αγωγιάτη του.
Σήμερα εύκολα με τ’ αυτοκίνητο(2), μετά τον Αϊ Γιώργη, αμέσως μετά το χάνι του Πλατανιά, κάνοντας δεξιά, με ασφαλτοστρωμένο, στριφογυριστό δρόμο μέσα σε δάσος βελανιδιάς που συνεχίζοντας συνδέει το χωριό με τα χωριά της Μερκάδας, Μαυρίλο, Νεοχώρι, αλλά και με Πέρα Κάψη (Τυμφρηστό) με μια μαγευτική διαδρομή.

Παρασκευή 28 Νοεμβρίου 2014

Δημ. Παπαδόπουλος(Τυμφρηστός)

ΕΥΡΥΤΑΝΙΚΕΣ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΕΣ ΦΥΣΙΟΓΝΩΜΙΕΣ
Τυμφρηστός (Δημ. Παπαδόπουλος) 1870-1930
Γεννήθηκε στην Ανατολική Φραγκίστα Ευρυτανίας.
Είναι ο συγγραφέας του πολυδιαβασμένου μυθιστορήματος "Η Ωραία του Πέραν" !!!
Ξενιτεμένος στην Κωνσταντινούπολη, αγναντεύει με τη σκέψη του το αγαπημένο βουνό του το Βελούχι (Τυμφρηστό), απ' όπου δανείσθηκε και το προσωνύμιο και σαν ζωγράφος δημιουργεί τη σύνθεση:
                                       Βελούχι έχε γεια, Βελούχι ξακουσμένο
                                       που ‘χεις την κορφή στα σύγνεφα χωμένη,
                                       κι ‘σαι πάντοτε Βελούχι μ’ χιονισμένο
                                       και παράμορφο με όψη αγριεμένη…
                                       Αποχαιρετώ τα κρύα τα νερά σου,
                                       τ’ άσπρα σου χιόνια τις δροσερές βρυσούλες,
                                       τα κοπάδια σου, τα μαύρα σύγνεφά σου,
                                       ‘πεθύμησα τις όμορφες ραχούλες.
                                       Βελούχι, έχε γεια, Βελούχι παινεμένο,
                                       κι αν μακριά πετώ, πίσω η καρδιά μου μένει,
                                       μέσ’ στον τόπο σου τον αγριοπλασμένο
                                       αλυσόδετη κι αγριοσπαραγμένη!

Πηγή: Facebook Γεώργιος Τσούπας
Επιμέλεια-Ανάρτηση: Τάκης Ευθυμίου



Πέμπτη 27 Νοεμβρίου 2014

Πέτρινα χρόνια

ΠΕΤΡΙΝΑ ΧΡΟΝΙΑ-ΥΠΑΙΘΡΙΟ ΜΑΘΗΜΑ
ΣΤΗΝ ΚΕΡΑΜΟΥΛΑ ΑΓΡΙΝΙΟΥ 1945
[Παλιά Ελλάδα]
Πηγή: Facebook «Φωτογραφίες Μνήμες Παράδοση»
Επιμέλεια - Ανάρτηση: Τάκης Ευθυμίου



Τετάρτη 26 Νοεμβρίου 2014

Χαρίλαος Μιχιώτης

ΧΑΡΙΛΑΟΣ ΜΗΧΙΩΤΗΣ (1914-2012)
[Μια σπουδαία παρατυμφρήστια προσωπικότητα]

Ο Χαρίλαος Μηχιώτης γεννήθηκε στο Νεοχώρι Φθιώτιδας (1914). Υπηρέτησε ως εκπαιδευτικός μετεκπαιδευθείς στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Εργάσθηκε ως δημοσιογράφος (μέλος της τότε Ένωσης Συντακτών Αθηναϊκού Τύπου) και ως μέλος του Πανελληνίου Συνδέσμου Δημοσιογράφων Εθνικής Αντίστασης (1941-1944). Είναι συγγραφέας πολλών βιβλίων, μέλος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών, βραβευθείς με το Γρυπάρειο Έπαθλο Ποίησης (1976). Ίδρυσε τον εκδοτικό οίκο "Κασταλία" και χρημάτισε Γεν. Γραμματέας της Πανελλήνιας Οργάνωσης Εκδοτών Βιβλιοπωλών. Πήρε μέρος στον πόλεμο 1940-41 και στην Εθνική Αντίσταση ως στέλεχος του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ (καπετάνιος συντάγματος). Υπέστη διωγμούς και δεινοπάθησε σε πολυετή εγκλεισμό σε στρατόπεδα εξορίστων. Απεβίωσε στις 19 Νοεμβρίου το 2012 σε ηλικία 99 ετών.

Πηγή φωτο: Σεραφείμ Μηχιώτης

Επιμέλεια-Ανάρτηση: Τάκης Ευθυμίου

Δευτέρα 24 Νοεμβρίου 2014

Σουλιώτες στα χωριά του Τυμφρηστού

 Η εγκατάσταση των Σουλιωτών αγωνιστών
στις παρυφές του Τυμφρηστού
[Του Κωνσταντίνου Ν. Παπαναγιώτου]

Ύστερα από αφόρητη πίεση του Αλή Πασά οι Σουλιώτες υποχρεώθηκαν την 16-12-1803   να εγκαταλείψουν το Σούλι και αφού χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες αναχώρησαν. Η «πρώτη ομάδα» με επικεφαλής τον Φώτο Τζαβέλα έφθασε αβλαβώς στην Πάργα. Η «δεύτερη ομάδα» εγκλωβίσθηκε στο Ζάλογγο και χτυπήθηκε από τους Τούρκους. Και η «τρίτη ομάδα» αρχικά έφθασε στο Βουλγαρέλι, όπου τους περίμενε ο Μάρκος Μπότσαρης με τον πατέρα του Κίτσο, φοβούμενοι όμως επίθεση από τον Αλή πασά, αναχώρησαν για τα Άγραφα και εγκαταστάθηκαν γύρω από τη «Μονή Σέλτσου». Στις 20Απριλίου 1804, χτυπήθηκαν από τους Τούρκους και μετά από άνισο αγώνα πολλοί Σουλιώτες σφαγιάσθηκαν και πολλές γυναίκες έπεσαν στον ποταμό μαζί με τα παιδιά τους και πνίγηκαν. Ο Μάρκος Μπότσαρης, με τον πατέρα του Κίτσο και λίγους Σουλιώτες που διασώθηκαν αναχώρησαν για την Πάργα και επειδή οι Παργιανοί δεν τους δέχθηκαν πήγαν στην Κέρκυρα. Οι υπόλοιποι διασωθέντες Σουλιώτες, μέσω της αρχαίας οδού Άγραφα - Ράχες Τυμφρηστού- Οξυά, έφθασαν μέχρι τις «Παρυφές του Τυμφρηστού» όπου εγκαταστάθηκαν γύρω από τα Μοναστήρια της Δυτικής Φθιώτιδος (Προφήτη Ηλία στο Παλαιοχώρι, Αγίου Νικολάου στη Στάγια, Αγίου Ιωάννου στη Σέλλιανη κ.ά). 

Κυριακή 23 Νοεμβρίου 2014

Χορός σε γκραβούρα

ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΟΡΟΣ ΤΟΥ 1890 ΣΕ ΓΚΡΑΒΟΥΡΑ
[Παλιά Ελλάδα]
Πηγή: Facebook «Ioannis Elatos Makkas»
Επιμέλεια - Ανάρτηση: Τάκης Ευθυμίου

Παρασκευή 21 Νοεμβρίου 2014

Ο Ντουρής

Ο  Ν Τ Ο Υ Ρ Η Σ
[Του Βασίλη Ντίνου Πολίτη, Νεχωρίτη]
 
Ο Ντίνος Πολίτης με το μουλάρι του στα ψωμοτόπια του Νεχωριού
(Μιά φωτογραφία...χίλιες λέξεις κι όχι μόνο!... Αρχές του '60. Ο μπαρμπα Ντίνος Πολίτης με το μουλάρι του τον Πούλιο πηγαίνοντας να φορτώσει τριφύλι στον Άμμο, Παπαθενασαίικα γιούρτια στο ρέμα το Κοφρυδαίικο, σταμάτησε για λίγο στην προτροπή του μικρού Κώστα Λαΐτσα να τον βάλλει καβάλα στο μουλάρι. Ήταν στο μονοπάτι πάνω από το Βλαχαίικο σπίτι όπου έτυχε να βρίσκοναι εκεί η θεία Δέσποινα Βλάχου δεξιά στη φωτογραφία, η Δέσποινα Λαΐτσα και στη μέση η δεσποινιδούλα Κατερίνα Βλάχου).

   Το 1945 θα 'ταν, ή το '46: ...
Ο Καραϊανοθόδωρος γαμπρός, με τη φαλακρίτσα του και το γνωστό Καραγιανναΐικο λακάκι στο σαγόνι, φάνταζε σαν αλλιώτικος σε μας τα πιτσιρίκια τότε. Η νύφη, η θεια Θοδωράκαινα, Τσουμουπούλα κόρη, ήταν η πιο ταιριαστή γι’ αυτόν που ήρθε ξενιτεμένος από την Αθήνα να την πάρει και να ροβολήσουν πάλι για κάτω όπου ήδη είχε στρωμένη δουλειά στον Περισσό, το γαλακτοζαχαροπλαστείο και λογιζόταν σαν από τους πιο προκομμένους που ξενιτεύτηκαν.
Όλο το χωριό ήταν στο πόδι γιαυτόν το γάμο. Είχαν να το 'λένε ότι ήταν ο πιο ταιριαστός και με την ευκαιρία που και η Πατρίδα ήταν πλέον ελεύθερη, όλοι οι χωριανοί το ‘χαν ρίξει στο γλέντι και ακολουθώντας πιστά τα πατροπαράδοτα έθιμα του γάμου δεν άφησαν τίποτα να περάσει έτσι ...
Εκεί στη στράτα πιο πέρα από το Κοντυλαΐικο το σπίτι ήταν μια μουριά κι εκεί περιμέναμε να περάσει στη στράτα το συμπεθερικό με τους καβαλαραίους που θα πήγαιναν για τα προικιά. Γινόταν χαλασμός κι έλεγες πως δεν τσακίζονταν τ' άλογα παραβγαίνοντας ποιός να πρωτοπεράσει μέσα στην στενή κακοτράχαλη στράτα που όλο πέτρες ήταν κι ακόμα από το απόβρεχο οι λάσπες πετάγονταν μέχρι πάνω στα σαμάρια.
Κοντά στους άλλου; να ‘σου και ο μπαρμπα Κώστας ο Ζαρκάδας με μια ντουριά φοράδα να προσπαθεί να περάσει πρώτος και θα το πετύχαινε αυτό αν δεν τον εμπόδιζε ένα πουλάρι που πήγαινε κολλητά στην κοιλιά της φοράδας, της μάνας του, κι έλεγες τώρα και θα το τσακίσει αν παραπατήσει. Λες και μ’ ένοιαζε ... μού ‘χε κοπεί το αίμα!
Το πουλάρι αυτό έμελλε να είναι ο Ντουρής μας.

Τετάρτη 19 Νοεμβρίου 2014

Ο καπετάν "Νικηφόρος"

Ο «ΚΑΠΕΤΑΝ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ» και «ΤΟ ΛΗΜΕΡΙ»
[Του Μπάμπη Κ. Μώκου]
 
Πλησιάζει η ημέρα της επετείου της ιστορικής ανατίναξης της Γέφυρας του Γοργοπόταμου. Σκέψεις και θύμησες γύρω από την ανεπανάληπτη εκείνη στιγμή-χρονικό της εθνικής μας αντίστασης. Αναπολήσεις και στάση του μυαλού για όσα μου είχαν διηγηθεί, ο πατέρας μου, άνθρωποι συγγενείς, φίλοι, άνθρωποι ηλικιωμένοι, τώρα ελάχιστοι ζωντανοί και οι περισσότεροι «φευγάτοι». Κάθομαι στα Αλεπόσπιτα (Γοργοπόταμο)- είναι το χωριό της μάνας μου -και αναλογίζομαι κάτω απ’ τη γέφυρα, το μέγεθος, τη σημασία, τη σπουδαιότητα της πιο περήφανης αντιστασιακής ελληνικής πράξης του νεότερου ελληνισμού.
Άρης, Ζέρβας, Καπετάν Λάμπρος, Παπαχρήστος, Μυριδάκης  και άλλοι λαμπροί πατριώτες –κατά τις διηγήσεις του πατέρα μου-ήρωες πραγματικοί που στιγμή δεν δίστασαν να παίξουν τη ζωή τους κορώνα γράμματα για την εθνική αξιοπρέπεια και τη λευτεριά.
Το μικρόβιο των ιστορικών είναι η υποκειμενικότητα. Επιβεβαιωμένο και αναμφισβήτητο. Από την ημέρα εκείνη  της ανατίναξης, έχουν περάσει κοντά 80  χρόνια. Πολύς καιρός.
Την ιστορία τη γράφουν τα πρόσωπα. Τους ήρωες οι συγκυρίες, οι καταστάσεις. Έτσι έχει «αποφανθεί» η λόγια γραφίδα. Η αλήθεια είναι κάπου στη μέση. Συμφωνώ με το πρώτο. Άλλωστε τα πρόσωπα δείχνουν την αντρειοσύνη. Και η αντρειοσύνη αναδεικνύει τα πρόσωπα.
Μέχρι σήμερα πάντως δεν υπήρξε κουβέντα, διήγηση, αναφορά από τους παλιότερους που να μην έχει μέσα ένα πρόσωπο: Καπετάν Νικηφόρος (Δημήτρης Ν. Δημητρίου).

Τρίτη 18 Νοεμβρίου 2014

Το μετάξι της Ναυπακτίας

Το Μετάξι της Ναυπακτίας
Του Ηλία Στ. Δημητρόπουλου

Έχω την εντύπωση ότι λίγοι γνωρίζουν ότι για αιώνες στη Ναυπακτία και ειδικότερα στα Κράβαρα άκμαζε η καλλιέργεια της μεταξουργίας (σηροτροφία), γεγονός που μεταξύ άλλων μπορούμε να πούμε ότι δικαιώνει και τις θέσεις που έχουν κατά καιρούς διατυπωθεί, δηλαδή, ότι τα Κράβαρα ήταν σε καλλίτερη οικονομική κατάσταση σε σχέση με το λεγόμενο Βενέτικο (νότια Ναυπακτία).
Το θέμα της παραγωγής μεταξιού στη Ναυπακτία ανέδειξε ο γνωστός ιστοριοδίφης Επίτιμος Πρόεδρος της Εταιρείας Ναυπακτιακών Μελετών (Ε.ΝΑ.Μ.) Χαράλαμπος Χαραλαμπόπουλος με την εμπεριστατωμένη εισήγησή του στο Β΄ ΔΙΕΘΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ (Αγρίνιο 29-30-31 Μαρτίου 2003).
Η εκτεταμένη καλλιέργεια μεταξουργίας στη Ναυπακτία εντοπίζεται τουλάχιστον από τον 13ο αιώνα μ. Χ. Συγκεκριμένα σε επιστολές του ονομαστού Μητροπολίτη Ναυπάκτου ‘’Απόκαυκου’’ που χρονολογούνται το 1217/18 και 1220 προς τον επίσκοπο Βονδίτζης Νικόλαον και προς τον λογιώτατον Νικόλαον Χωνιάτη αντίστοιχα, διεκτραγωδεί την τρομερή καταστροφή που επέφεραν βάνδαλοι πειρατές στη Ναύπακτο και στην μεταξο-καλλιέργεια. Ακόμη, στη δεύτερη επιστολή του, παρέχει πολύτιμες πληροφορίες για το πώς ο μεταξοσκώληκας πλέκει το νήμα μέσα στο κουκούλι και με πιο τρόπο το νήμα μεταβάλλεται σε πολύτιμο ύφασμα.

Πέμπτη 13 Νοεμβρίου 2014

Το κτήμα Νεοχωρακίου Φθιώτιδας

ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΕΞΑΓΟΡΑΣ ΤΟΥ ΚΤΗΜΑΤΟΣ ΝΕΟΧΩΡΑΚΙΟΥ
ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ ΚΑΙ ΜΙΑ ΑΠΟΨΗ ΤΗΣ ΟΝΟΜΑΤΟΘΕΣΙΑΣ ΤΟΥ
ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΘΕΟΔΟΣΟΠΟΥΛΑΙΟΥΣ ΤΗΣ ΖΙΩΨΗΣ
[Του Τάκη Ευθυμίου]
Το κτήμα στο Νεοχωράκι στην κοιλάδα του Σπερχειού (φωτο: Σωκράτης Κίτσος)

Η περιοχή του σημερινού Νεοχωρακίου Φθιώτιδας, συνοικισμού του Αγίου Γεωργίου, επί Τουρκοκρατίας ανήκε σε Τούρκο Μπέη, ο οποίος μάλιστα διέθετε και πετρόχτιστο Πύργο για την ασφάλειά του, γι’ αυτό η τοποθεσία ονομαζόταν «Πύργος». Τα κτήματα που βρίσκονταν βόρεια του «Ξηραύλακα» ήταν άνυδρα ενώ τα κτήματα που γειτνίαζαν νότια με το Σπερχειό ήταν ποτιστικά και γόνιμα. Οι λιγοστοί ντόπιοι κάτοικοι τότε κατοικούσαν βορειότερα στη θέση «Βρωμόβρυση» και «Βαένι» όπου υπήρχε και πρόχειρη οχύρωση.
Όταν η πατρίδα μας απελευθερώθηκε από τους Τούρκους τα κτήματα αυτά διεκδικήθηκαν από πολλούς κατοίκους των περιχώρων. Επειδή όμως από τη Ζιώψη (γενέτειρα του Αγίου Γεωργίου) κατάγονταν αρκετοί αγωνιστές της Επανάστασης του ’21, μεταξύ των οποίων και ο οπλαρχηγός και μέλος της Φιλικής Εταιρείας Θεοδόσης Θεοδοσόπουλος, η πολιτεία   παραχώρησε, αντί αντιτίμου, αρχικά την άνυδρη περιοχή στους κατοίκους της Ζιώψης και συγκεκριμένα σε 4 πληρεξούσιους τους: 1. Νίκο Θεοδοσόπουλο, 2. Χρήστο Θεοδωρόπουλο, 3. Ιωάννη Κακογεώργο και 4. Χρήστο Τσιαχρή. Η περιοχή αυτή χρησίμευε ως βοϊδολίβαδο. Το ποτιστικό κτήμα εξαγοράστηκε από 12μελή επιτροπή κατοίκων της Ζιώψης στο Συμβολαιογραφείο Υπάτης, αποτελούμενη από τους: 1. Θεοδοσόπουλο, 2. Καρκάνη, 3. Κακογεώργο, 4. Τόλια, 5. Θεοδωρόπουλο, 6. Κωστούλα, 7. Καλύβα, 8. Αποστολόπουλο, 9. Τσιαχρή, 10. Γόνη, 11. Αντωνόπουλο και 12. Τσώνο. Η επιτροπή διένειμε το ποτιστικό κτήμα στους συγχωριανούς τους με αναλογία 15 στρέμματα ανά οικογένεια με 20ή τοκοχρεωλυτική εξόφληση προς το δημόσιο. Επειδή όμως οι κληρούχοι του άνυδρου κτήματος αδυνατούσαν να το εξοφλήσουν, αγοράστηκε από άλλους.

Σάββατο 1 Νοεμβρίου 2014

Πολιτοχώρια

« Π Ο Λ Ι Τ Ο Χ Ω Ρ Ι Α »
Παλιά ονομασία των παρατυμφρήστιων χωριών
[Του Κωνσταντίνου Ν. Παπαναγιώτου]
 
Κατά την τελευταία περίοδο της Βυζαντινής αυτοκρατορίας, η Κωνσταντινούπολη είχε εξελιχθεί σε μία «Ελληνική πόλη». Είχε συνενώσει την αρχαία Ελληνική παιδεία με τον Χριστιανισμό, έφερε νέα ήθη και δημιούργησε νέο πολιτισμό με βάση την αρχαία Ελληνική σκέψη. Επίσης, απέκτησε δική της οικονομική δραστηριότητα και αναδείχθηκε σε ένα από τα μεγαλύτερα κέντρα του παγκόσμιου εμπορίου, από το οποίο άλλωστε προερχόταν και η μεγάλη ακμή της αυτοκρατορίας. Οι έμποροι όλων των λαών διεκδικούσαν να αποκτήσουν τα προνομιακά δικαιώματα εμπορικής δραστηριότητας στις αγορές της. Μεγάλος αριθμός Ελληνικού πληθυσμού, από όλα τα διαμερίσματα του Ελληνισμού και ιδιαίτερα από τις Παρυφές του Τυμφρηστού, μετοίκησε στην Κωνσταντινούπολη. Όλα τα χωριά της Δυτικής Φθιώτιδας, στις Παρυφές του Τυμφρηστού, ήταν συνδεδεμένα με την Κωνσταντινούπολη και οι κάτοικοί τους είχαν συχνές επισκέψεις στην "Πόλη", για εμπόριο, σπουδές παιδιών κ.λ.π, γι’ αυτό τα χωριά αυτά ονομάζονταν "Πολιτοχώρια".