Οι καφέδες

ΟΙ ΚΑΦΕΔΕΣ

του Σεραφείμ Τσιτσά

Μόλις είχε περάσει η φοβερή λαίλαπα του συμμοριτισμού. Τα χωριά της ορεινής Φθιώτιδας άρχι-σαν ένα - ένα να εγκαταλείπουν τα «κέντρα ασφαλείας», τη Λαμία, τη Μακρακώμη, τη Σπερχειάδα, τη Στυλίδα και την Υπάτη και να ανηφορίζουν τα βουνά όπου τους περίμεναν καινούργι­οι μόχθοι, ιδρώτες και σκληρή δουλειά, για ν' αναστήσουν τα ερείπια και τα χαλάσματα των σπιτιών τους, να φκιά­σουν τις αχυρώνες και τις καλύβες, να φράξουν τ' αμπέλια, τους κήπους και τα περιβόλια. Όλος ο ορεινός τόπος παράλλαξε. Τα ρουμάνια έκλεισαν. Τα καρποκλαριά στα χωράφια και τα περιβόλια ξεράθηκαν. Χρόνια ολόκληρα δεν θα ξαναπότησε το νεραύλακο. Αδέσποτα τα νερά από τις βρύσες και τις πηγές έτρεχαν τον κατήφορο και χάνο­νταν στις χαράδρες και τα φαράγγια. Οι βροχές και τα δρολάπια σχημάτιζαν καταρράχτες το χειμώνα, που άνοιγαν βαθειά χαντάκια μέσα στα χτήματα, παράσερναν χώματα, χαλούσαν αμπέλια, τριφύλλια, ρήμαζαν το χρήσιμο τόπο.

Η μπακούμαινα

ΤΥΠΟΙ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΛΑΜΙΑΣ

«Η Μπακούμαινα»

της Μαρίας Τζιβελέκη-Πολυμεροπούλου από το βιβλίο της:

«Αγαπητοί μου συμπολίτες…»

Η Μπακούμαινα ήταν ένας αντιπροσωπευτικός τύπος γυναίκας του Σλα. Δυνα­μική, πληθωρική, αθυρόστομη και ετοιμόλογη, περήφανη και καυγατζού όταν έπρεπε και κατά τη γνώμη της έπρεπε συχνά να βάζει τα πράματα στη θέση τους.

   Η Μπακούμαινα όπως μας την περιέγραψαν ήταν «Μανουβρατζού». Έκανε διάφορα, με όλα ανακατεύονταν, ξεμάτιαζε κρατώντας μπρος στο ματιασμένο ένα μαυρομάνικο μαχαίρι, έριχνε τα χαρτιά, έλεγε το φλιτζάνι, ίτευε, έφτιαχνε πρα­κτικά διάφορα. Πήγαινε στα χωριά στους στάβλους και στα μαντριά να ιτέψει τα ζώα όταν είχαν αρρώστιες.

Προπολεμικές εκλογές στο Σλα Μαχαλά

ΠΡΟΠΟΛΕΜΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ

ΣΤΟ ΣΛΑ ΜΑΧΑΛΑ

& η συμμετοχή των Γύφτων

της Μαρίας Τζιβελέκη-Πολυμεροπούλου από το βιβλίο της:

«Αγαπητοί μου συμπολίτες…»

Οι  οικογένειες  των  γύφτων  πολυπληθείς  γι' αυτό  και  περιζήτητες από τους
υποψηφίους σε κάθε εκλογική αναμέτρηση. Ο Σλα Μαχαλάς έβγαζε Δήμαρχο.

Οι εκλογές. Δημοτικές και Βουλευτικές ήταν πάντοτε στο επίκεντρο ποικίλων συζητήσεων, τουλάχιστον ένα εξάμηνο πριν τη διεξαγωγή τους. φανατίζοντας ψηφοφόρους και υποψηφίους. Σχόλια για το αποτέλεσμα και ο απόηχος των εκλογών κρατούσαν τουλάχιστον ένα χρόνο, με συζητήσεις σε σπίτια, σε γραφεία υπο­ψηφίων, σε μαγαζιά, σε πηγαδάκια δρόμων και πλατειών.Οι εκλογές άφηναν στον τύπο της εποχής σοβαρά αλλά και σατιρικά ντοκου­μέντα.

Ποιητική τριλογία

ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΤΡΙΛΟΓΙΑ    

«Ελλήνων πόνος & Ελλήνων πονήματα»

του Ρίζου Παντελή

                                  

[Την ποιητική τριλογία που ακολουθεί εμπνεύστηκε ο εκπαιδευτικός - λογοτέχνης Παντελής Ρίζος από τα θεατρικά δρώμενα του Πολιτιστικού Συλλόγου Νέας Μαγνησίας Λαμίας, όπου συμμετείχε επί 5 έτη (1997-2002) ενσαρκώνοντας το ρόλο του Μικρασιάτη «Δημητρό», απ’ όπου και το παραπάνω φωτογραφικό στιγμιότυπο.  (Ευθυμίου Τάκης)]

Λόγος Α΄

(Εις μνήμην Ελληνικής μεγαλουργίας

και εις μνήμην χαμένων πατρίδων)

           Σαν παραμύθι αρχέγονο… σαν παραμύθι πλάνο

           τούτον το λόγο θα σας πω αδέρφια μου κι ακούστε!

           Ήτανε κάποτε παλιά στα μακρινά τα χρόνια

           μια χώρα ηλιοπερίχυτη, θεόφρονη… πελώρια

           είχε στολίσματα πολλά αμέτρητα και κάλλη

           μα πιο πολύ τη στόλιζαν… ο νους της και η καρδιά της!

           Είχεν ανθρώπους γνωστικούς… ζηλόφθονες μα θείους

           κι όμως συχνογκρινιάζανε, αδελφοφάγοι τάχα

           Ποιος να γενεί πρώτος στο νου, στα πλούτη και στο γκέμα

           και χύνανε πολλές φορές το αίμα μεταξύ τους.

           τα ‘χαν χαμένα κι οι θεοί… μαθές σ’ αυτά τα χρόνια

           λες κι ήταν δέσμιοι κι αυτοί… στην τραγική μας μοίρα

Το φεγγάρι του Αφιόν

ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΤΟΥ ΑΦΙΟΝ

του Μπάμπη Τσέλου

[Το «Φεγγάρι του Αφιόν», εμπνεύστηκε και έγραψε ο αγαπητός συνάδελφος και φίλος Μπάμπης Τσέλος, καταξιωμένος ζωγράφος και λογοτέχνης, από την αιματοβαμμένη, στρατιωτική ζώνη του παππού του που πολέμησε στη Μικρά Ασία. Τον ευχαριστώ θερμά επειδή μου  παραχώρησε το δικαίωμα να αναρτηθεί στο παρόν ιστολόγιο  (Τάκης Ευθυμίου)]

Το αυτοκίνητο μόλις είχε τελειώσει τις ανηφορικές στροφές ανάμεσα στα έλατα και έφτασε στην κορυφή του αυχένα. Σε ένα τέταρτο περνούσα από τα στενοσόκακα της Φουρνάς. Εκεί δεν υπάρχει η δυνατότητα να διασταυρωθούν αυτοκίνητα. Κάνεις το σταυρό σου και προχωράς, με την ελπίδα να μη βρεθεί εμπόδιο μπροστά σου. Τελικά η ευχή έπιασε και σε ένα εικοσάλεπτο αντίκρισα το χωριό. Ήταν φωλιασμένο στην πλαγιά, κυκλωμένο από τα έλατα. Δεξιά του θεόρατοι χαλκόμαβοι βράχοι με το φαράγγι της Ψιλίνας ανάμεσά τους. Διακρίνονταν ο τρούλος του  μοναστηριού αφιερωμένο στο  Σωτήρα. Ανάμεσα στις καρυδιές, στη μέση του χωριού, δέσποζε ο υπεραιωνόβιος πλάτανος του χοροστασίου ένα πραγματικό μνημείο της φύση, που χρειάζονται δέκα άνθρωποι να τον αγκαλιάσουν. Χαμηλά και μετά το ξυλογέφυρο, ανάμεσα στα δέντρα, ξεχώρισα με δυσκολία το σπίτι.

Η μάνα Ρούμελη

Η ΜΑΝΑ ΡΟΥΜΕΛΗ

του αείμνηστου Ζάχου Ξηροτύρη

Όλη η χώρα μας έχει πλουτιστεί με φυσικές χαρές από τον Δημιουργό του Παντός, που δεν τις συναντάς σε άλλους τόπους.
      Η φύση είχε προετοιμάσει έτσι την Ελλάδα, ώστε και οι θεοί την διάλεξαν για κατοικία τους. Πουθενά δεν συναντά κανείς κάλλος με τόσο μεγάλες εναλλαγές και μιαν ιδιαίτερη μεγαλοπρέπεια που δημιουργούν αυθόρμητα τον θαυμασμό. Σύνθεση και θέαμα βουνού και γιαλού σπάνια, βουνά, λαγκάδια, βουνοκορφές, που ορθώνουν το πελώριο ανάστημα τους, οροπέδια ανέλπιστα ανάμεσα σ' απρόσιτα βουνά, και ανάμεσα στα πολλά και θαυμάσια αντικρίζει κανείς και το θαύμα. Βαθύσκιες κι απόκρημνες μα καταπράσινες βουνοπλαγιές να εναγκαλίζονται θαυμάσιες ακρογιαλιές, έτσι που μαγεύουν και μαγεμένος ο ξένος περιηγητής θαυμάζοντας τα θαυμάσια της ελληνικής φύσεως και τη σπάνια σύνθεση βουνού και ακρογιαλιάς, να απορεί πως ο Δημιουργός έπλασε αυτό το θαύμα, ώστε "βουνά και θάλασσες να αναγκαλίζονται και στους γιαλούς "λαγωοί και πέρδικες μετά ιχθύων να συνομιλούσι".