Πέτρος Μωραΐτης, φωτογράφος

ΠΕΤΡΟΣ ΜΩΡΑΪΤΗΣ

Ένας εξαιρετικός φωτογράφος που έδρασε μετά τα μέσα του 19^ου αιώνα

Πέτρος Μωραΐτης

Ο Πέτρος Μωραΐτης γεννήθηκε το 1832 στο χωριό Μέση της Τήνου. Στην Αθήνα καταφτάνει για να σπουδάσει ζωγραφική στο Σχολείο των Τεχνών, τον πρόδρομο του σημερινού Πολυτεχνείου, όπου δίδασκε και ο Φίλιππος Μαργαρίτης. Ο γάμος του με την κόρη της Γερμανίδας βαρώνης Perl φαίνεται ότι του επέτρεψε την πρόσβαση στους κύκλους της βασιλικής οικογένειας. Η σωστή εκμετάλλευση των δημόσιων σχέσεων τον οδήγησε γύρω στο 1868 να χτίσει πολυτελή κατοικία στη διασταύρωση των οδών Αιόλου και Ευριπίδου. Η επαγγελματική του δραστηριότητα εντοπίζεται χρονικά γύρω στα 1859, όταν εμφανίζεται ως συνεργάτης του Αθανασίου Κάλφα. Από το 1862 υπογράφει ως «Π. ΜΩΡΑΪΤΗΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΣ ΕΝ ΑΘΗΝΑΙΣ». Από το 1865 υπογράφει στα γαλλικά, ως «P. MORAITES, Photographe de S.M. le Roi, ATHENES», ενώ την ίδια χρονιά πρωτοεμφανίζεται στην πίσω όψη των φωτογραφιών carte-de-visite, ο βασιλικός θυρεός.

Μαρία Χρουσάκη

Μαρία Χρουσάκη 1899-1972

Φωτογράφισε την υγειονομική φροντίδα των παιδιών

 στον Τυμφρηστό και στον Άγιο Γεώργιο Φθιώτιδας τα πέτρινα χρόνια

Πηγή: http://www.aspromavro.net/2015/09/1899-1972.html

Γεννήθηκε στην Σμύρνη. Σπούδασε ζωγραφική στο εργαστήριο του Παύλου Μαθιόπουλου. Το 1926 αποφοίτησε από την Σχολή Εθελοντριών Αδελφών του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού, τον οποίο και υπηρέτησε για πολλά χρόνια. Με τις διάφορες αποστολές του Ερυθρού Σταυρού γύρισε όλη την Ελλάδα χρησιμοποιώντας το μέσο της φωτογραφίας σαν προσωπικό τρόπο έκφρασης αλλά και ως μαρτυρία για τα όσα βίωνε. Φωτογράφισε τα υπαίθρια ιατρεία στον Τυμφρηστό και τη φροντίδα των μικρών παιδιών στον 'Αγιο Γεώργιο. Από  τις πιο σημαντικές όμως ενότητες  του έργου της αποτελούν οι φωτογραφίες της μεταφοράς των  παιδιών από την Βόρεια Ελλάδα στις παιδουπόλεις της Φρειδερίκης το 1948 μεσούντος του εμφυλίου πολέμου. Με αυτό της το έργο η Χρουσάκη κατορθώνει να συνδυάσει την καλλιτεχνική Φωτογραφία με την Φωτογραφία ντοκουμέντου. Υπήρξε από τα πρώτα μέλη της ΕΦΕ.   Δώρισε το αρχείο της στην Εθνική Πινακοθήκη το 1971.

Κ. Μαυροπάνος - φωτογράφος Τσουμέρκων

Τα Τζουμέρκα και ο φωτογράφος τους

Γράφει ο Χρίστος Α. Τούμπουρος

Για κάποιον που έχει μουτζουρώσει με το μολύβι του κάμποσα χιλιόμετρα χαρτί  για το Τζουμέρκο, όταν συζητά με ανθρώπους -θεράποντες αληθινούς της τέχνης- γνήσιους, με μεράκι και ατόφιο  ταλέντο, είναι φυσικό να νιώθει υπέροχα και υπεύθυνα. Δεν μπορείς να παρουσιάσεις εύκολα έναν καλλιτέχνη που χωρίς καμιά σπουδή κατάφερε να αποτυπώσει με το φακό του όλο το μεγαλείο των Τζουμέρκων,  να εντυπώσει και να συμπήξει  στις εικόνες του το Τζουμερκιώτικο  τοπίο και την Τζουμερκιώτικη χαρμονή. Χαρές, τραγούδια, λύπες, αγώνας και αγωνία των μπιστικών, φυλλορρόημα, δασόσκιωτα λημέρια και «αετών απόσκια», όλα τα αυτά περνούν από το διηθητικό φακό του Μαυροπάνου και μετουσιώνονται σε έργα τέχνης.      

(Ο τσοπάνος στοχαζόμενος…)

“Όσα βουνά κι αν ανεβείτε, απ’ τις κορφές τους θ’ αγναντεύετε … άλλες κορφές ψηλότερες… και στην κορφή σαν φτάσετε στην κατάψηλη, πάλι θα καταλάβετε, πως βρίσκεστε κάτου απ’ τ’ άστρα”. Κ. Παλαμάς

Μαυροπάνος ο φωτογράφος των Τζουμέρκων!!!

Πέρα από το γεγονός ότι είμαστε χωριανοί, με τιμά χρόνια με τη φιλία του και μπορώ να πω πως είμαι από τους λίγους που έχω θαυμάσει στην ολότητα το έργο του. Και πραγματικά μού θυμίζει τον Παπαδιαμάντη. Δεν επιδεικνύεται, δύσκολα δεικνύει και δυσκολότερα αφιερώνει. Λιγομίλητος, χωρίς «φανφάρες και κουραφέξαλα», χωρίς εγωπάθεια, με απλότητα και σοβαρότητα θα σού πει: «Τι να πω εγώ, ό,τι είχα να πω το λένε οι φωτογραφίες ». Ούτε καν «οι φωτογραφίες μου».

Απόστολος Παντέλης φωτογράφος

ΑΥΘΕΝΤΙΚΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΜΙΑ ΑΛΛΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΕ ΤΟ ΦΑΚΟ ΤΟΥ 
"ΒΑΡΔΟΥΣΙΩΤΗ" ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΠΑΝΤΕΛΗ 
ΣΤΗ ΜΟΥΣΟΥΝΙΤΣΑ ΕΠΑΡΧΙΑΣ ΔΩΡΙΔΑΣ ΝΟΜΟΥ ΦΩΚΙΔΑΣ

Απόστολος Παντέλης φωτογράφος

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΝΤΕΛΗΣ

Ο «Βαρδουσιώτης» Φωτογράφος-Λογοτέχνης

[Του Γιάννη Σαντάρμη-Ποιητή]

Κοπάδι από τραγιά στα Βαρδούσια 1960

Εργοτάξιο χωριανών του Ψηλού Χωριού Ιούλιος 1956

Ο Αποστόλης Παντέλης γεννήθηκε στην Κάτω Μουσουνίτσα της Φωκίδας το 1917 και πέθανε στις 7-9-2003 στην Αθήνα. Ήταν υψηλόσωμος άνδρας, αρρενωπός. Υπηρέτησε, ως κληρωτός, τη στρατιωτική του θητεία στο 420 Σύνταγμα Ευζώνων Λαμίας με το βαθμό του υποδεκανέα. Τελειώνοντας το στρατιωτικό, αυτοστρατολογήθηκε, κατά τα τέλη του Νοεμβρίου 1942, και κατατάχθηκε στα  στρατιωτικά τμήματα της αντιστασιακής οργάνωσης του καπετάνιου Ναπολέοντα   Ζέρβα, ετών 25 τότε, με το ψευδώνυμο Βαρδουσιώτης και υπηρέτησε έως τις 12 Φεβρουαρίου 1945, ως έφεδρος ανθυπολοχαγός, έχοντας, ως διοικητής πυροβόλων, 30 άνδρες στις διαταγές του. Πολέμησε γενναία τους εισβολείς Γερμανούς και Ιταλούς στα βουνά της Ηπείρου, της Αιτωλοακαρνανίας και των Αγράφων. Για την πολεμική του γενναιότητα του απονεμήθηκαν 2 πολεμικοί σταυροί και 1 χρυσό αριστείο ανδρείας.

     Στη συνέχεια, επιστρατεύθηκε και υπηρέτησε την πατρίδα 17 ακόμα μήνες στο 11^ο Σύνταγμα Τεθωρακισμένων, στην Κηφισιά.

Κων/νος Μάνος, φωτογράφος

Οι άνθρωποι της ελληνικής υπαίθρου με

το φωτογραφικό φακό του Κωνσταντίνου Μάνου

Οι φωτογραφίες του Κωνσταντίνου Μάνου, του μεγάλου Έλληνα δημιουργού της διασποράς, αναδεικνύουν την Ελλάδα που έχει πλέον χαθεί, την ελληνική επαρχία και τους ανθρώπους της, τη δεκαετία του 1960.

Με τις μαγικές του εικόνες ο Μάνος μας καλεί συνοδοιπόρους στα απομακρυσμένα χωριά και νησιά της Ελλάδας του ’60 όπου άνθρωποι φτωχοί και αγέρωχοι, μέσα σ’ ένα σκηνικό αγροτικής απλότητας και γαλήνης, δίνουν με αξιοπρέπεια τον αγώνα τους για επιβίωση προσηλωμένοι σ’ έναν τρόπο ζωής απαράλλακτο για αιώνες.

Στις φωτογραφίες του αποκρυσταλλώνονται εφήμερες καθημερινές στιγμές, με λιτό και αυστηρό ύφος, αλλά και με τρυφερότητα, χωρίς ρητορικά σχήματα.

Φωτογραφίες του συμπεριλαμβάνονται στις μόνιμες συλλογές σημαντικών ιδρυμάτων όπως του Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης, του Μουσείου Καλών Τεχνών της Βοστόνης, του Ινστιτούτου Τέχνης του Σικάγου, του Μουσείου Καλών Τεχνών του Χιούστον, της Εθνικής Βιβλιοθήκης του Παρισιού, του Μουσείου Τέχνης Chrysler στο Νόρφολκ, του George Eastman House στο Ρότσεστερ, του Μουσείου Τέχνης της Ατλάντα καθώς και του Μουσείου Μπενάκη.

Από το 1963 ο Μάνος είναι μέλος του διεθνούς πρακτορείου Magnum Photos.

Ζαχαρίας Στέλλας, φωτογράφος

ΖΑΧΑΡΙΑΣ  ΣΤΕΛΛΑΣ

[Ένας σπουδαίος φωτογράφος και λαογράφος της Πάρου]

Στα αρχεία του Μουσείου Μπενάκη, υπάρχει το αθησαύριστο αρχείο ενός εξαιρετικού, άγνωστου φωτογράφου – του Ζαχαρία Στέλλα.  

Διαπίστωση πρώτη: δεν θυμίζει κανέναν άλλο. Διαπίστωση δεύτερη: αν και το θέμα του (τα ελληνικά νησιά του ’50) έχουν φωτογραφικά εξαντληθεί, αυτός ξεχωρίζει για το λοξό του βλέμμα, το χιούμορ και την ευεργετική του αφέλεια    Οι φωτογραφίες του Ζαχαρία Στέλλα είναι ένα ανοιχτό παράθυρο στο χρόνο. Απεικονίζουν απλές στιγμές που μοιάζουν να εκτυλίχθηκαν σε κάποιον άλλο τόπο. Με κεντρικό σκηνικό την Πάρο αλλά και τα υπόλοιπα νησιά των Κυκλάδων, ο Στέλλας αποτυπώνει ευγενικά την καθημερινότητα των ντόπιων, δημιουργώντας μια συλλογή από εικόνες-καρτ ποστάλ που αποτελούν ένα σπάνιο λαογραφικό αρχείο για τον μελλοντικό ιστορικό που θα ενδιαφερθεί για τον παραδοσιακό ελληνικό τρόπο ζωής το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα. Τοπία και πρόσωπα που προκαλούν μια ευχάριστη ζήλια στον θεατή γι’ αυτά που δεν έζησε, για τη ζωγραφισμένη ξενοιασιά στα πρόσωπα των νησιωτών και για όλα αυτά τα καλντερίμια και τα στενά σοκάκια που αντέχουν να παραμένουν εκεί αλώβητα, παρά το αδυσώπητο πέρασμα του χρόνου. 

Στέφανος Στουρνάρας, φωτογράφος

Στέφανος  Στουρνάρας

[Ο Βολιώτης Άγιος της Φωτογραφίας] 

Αν κάνεις την αρχή, δύσκολα αφήνεις από τα χέρια αυτές τις  φωτογραφίες, που κάθε μία αφηγείται μια ιστορία... Περισσότερο από μία αίσθηση νοσταλγίας, τα παλιά φωτογραφικά τεκμήρια που υπέγραψε ο Στέφανος Στουρνάρας, ένας μύθος του Βόλου, αναδύουν μία ανάγκη για δημιουργία. Είναι τέτοια η αρμονία, η ομορφιά, η ποίηση τοπίων, πόλεων και χωριών, σκαρφαλωμένων στις πλαγιές του Πηλίου με θέα το γαλανό Αιγαίο και τον Παγασητικό Κόλπο. Άνθρωπος της Μαγνησίας, γέννημα θρέμμα, ο Στέφανος Στουρνάρας υπήρξε ο φωτογράφος που οργάνωσε μια ολόκληρη φωτογραφική παράδοση σε μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες πόλεις του τότε ελληνικού βασιλείου.

Χαίρεσαι τις φωτογραφίες αυτές, συγκεντρωμένες -κάποιες από αυτές, αλλά είναι πολλές, πάνω από 300- σε έναν τόμο, δεμένο σε σκληρό εξώφυλλο με κουβερτούρα, περιποιημένο και δημιουργημένο με αγάπη. Το βιβλίο του Νίκου Αναγνωστάκη «Στέφανος Στουρνάρας, ο άγιος της φωτογραφίας» (εκδ. Αρχιπέλαγος) με πρόλογο του Μάνου Ελευθερίου και εισαγωγή του ιστορικού της φωτογραφίας, Άλκη Ξανθάκη, είναι μία περιήγηση σ' ένα κόσμο του χθες, που απλωνόταν από νότια και βόρεια του Βόλου, από τη Χαλκίδα και τη Λαμία έως το Άγιον Όρος και τη Θεσσαλονίκη. Κεντρική, όμως, θέση στη συλλογή αυτή κατέχει ο κόσμος της Θεσσαλίας με τα αστικά και αγροτικά της κέντρα, τις εξοχές και τους ρομαντικούς σιδηροδρομικούς σταθμούς της, τους αστούς του Βόλου να ποζάρουν στα φωτογραφικά στούντιο στυλάτοι και αλύγιστοι.

Κωνσταντίνος Ζημέρης, φωτογράφος

Κωνσταντίνος Ζημέρης

[Ο Πηλιορίτης Φωτογράφος-Ζωγράφος]

 

Ο Κώστας Ζημέρης γεννήθηκε το 1886  στο Κατηχώρι Πηλίου. Τελείωσε την Εμπορική Σχολή του Βόλου, όπου πήρε τα πρώτα μαθήματα από το γνωστό ζωγράφο Ι. Πούλακα. Το 1904 έφυγε στην Αμερική, όπου εργάστηκε σε φωτογραφικά εργαστήρια, συνεργαζόμενος με ζωγράφους και φωτογράφους. Εκεί είχε την ευκαιρία να σπουδάσει στο Σχολείο Τεχνών  του Saint Louis. Επιστρέφει το 1912 και στρατεύεται, στην περίοδο των Βαλκανικών πολέμων, στη συνέχεια μετά τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο, παρέμεινε στην Αθήνα, συνεργαζόμενος με τους μεγάλους φωτογράφους  Μπούκα και Nelly’s. Ακολούθως επιστρέφει στο Βόλο ασχολούμενος  πλέον επαγγελματικά με τη φωτογραφία και τη ζωγραφική.

Συμμετείχε σε πολλές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό, όπως το 1925 στο Calais της Γαλλίας, το 1926 στο Liverpool της Αγγλίας, ενώ έλαβε το χρυσό βραβείο στη διεθνή έκθεση της Θεσσαλονίκης το 1932 και το 1936.Το έργο του Ζημέρη αναγνωρίστηκε και σχολιάστηκε ευμενώς τόσο στον αθηναϊκό όσο και στο γαλλικό τύπο και αποτελεί μία αναφορά για την πόλη του Βόλου. Ο Κ. Ζημέρης πέθανε σε ηλικία 96 ετών και με αφορμή την τιμητική έκθεση που διοργανώθηκε στο Βόλο το 1983, ένα χρόνο μετά το θάνατό του, ο Σερ. Φυντανίδης, διευθυντής της εφημ. «ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ», έγραφε:

Δημήτρης Λέτσιος

 Δημήτρης  Λέτσιος  (Ανακασιά, 1910 - 2008)

[Ο φωτογράφος των φυσικών και πολιτισμικών αξιών]

Ο Δημήτρης Λέτσιος είναι μια από τις σημαντικότερες μορφές στη μεταπολεμική ελληνική φωτογραφία. Με έδρα τον Βόλο, ακτίνα δράσης το θεσσαλικό χώρο και την ευρύτερη ελληνική επικράτεια και χρονικό ορίζοντα που υπερβαίνει το μισό αιώνα, υπήρξε ακούραστος περιηγητής του ελληνικού τόπου, δημιουργώντας ένα πολύτιμο φωτογραφικό αρχείο σαράντα χιλιάδων περίπου φωτογραφιών, που διαπνέεται από τη βαθιά επιθυμία να κοινωνήσει των φυσικών και πολιτισμικών αξιών του τόπου του. 

Γεννήθηκε στην Ανακασιά, προαστιακό μεγαλοχώρι του Βόλου κάτω από τη Μακρινίτσα, στις 12 Δεκεμβρίου 1910. Υπήρξε το μεγαλύτερο από τα πέντε παιδιά της οικογένειας. Ο πατέρας του, επιστρέφοντας το 1909 από τη σκληρή δουλειά στα εστιατόρια του Σαν Φρανσίσκο, αγόρασε ένα κεντρικό αρτοποιείο κοντά στην παραλία του Βόλου. Η μητέρα του είχε πηλιορείτικη καταγωγή. Παρά το γεγονός ότι η πατρική επιχείρηση ήταν αρκετά ανθηρή ώστε να ευνοεί τη μόρφωση και παρά τις αντιρρήσεις του πατέρα του, παράτησε το σχολείο μικρός και έπιασε δουλειά στο φούρνο. Η εργασία στο φούρνο ήταν κοπιαστική, πολύωρη και περιοριστική. Έτσι, καλλιέργησε ως αντίβαρο από νεαρή ηλικία την αγάπη για την ύπαιθρο, την οποία επισκεπτόταν σε κυριακάτικες πορείες και οργανωμένες εκδρομές.

Η φωτογράφος Έλλη Σουγιουλτζόγλου

Nelly's (Έλλη Σουγιουλτζόγλου-Σεραϊδάρη) (1899-1998)

Η φωτογράφος που ύμνησε την κομψότητα του ανθρώπινου σώματος

Ο φωτογραφικός φακός της Nelly's τόλμησε να αποτυπώσει γυμνό το ανθρώπινο σώμα, σε μία εποχή που και η υποψία γυμνού αστραγάλου προξενούσε σκάνδαλο. Kαι η τόλμη της αποκτά πρόσθετη αξία, αν υπολογίσουμε ότι ήταν γυναίκα σ' έναν ανδροκρατούμενο επαγγελματικό χώρο και σε μία αυστηρά ανδροκρατούμενη κοινωνία. Δεν είναι και λίγο στα τέλη της δεκαετίας του '30 να φωτογραφίζεις ολόγυμνες χορεύτριες στον Iερό Bράχο της Aκροπόλεως. Kι όλα αυτά σε μία Aθήνα που δέχεται τους ξεριζωμένους Mικρασιάτες σε παραπήγματα, σε μία Aθήνα όπου περισσεύει η συντηρητική ηθική και υπολείπεται η ελευθερία. Ο Tύπος της εποχής θα καταφερθεί εναντίον των προκλητικών φωτογραφιών της και μόνον η φωνή του Παύλου Nιρβάνα θα αποτελέσει φωτεινή εξαίρεση.

H Nelly's με τις φωτογραφίες της έχτισε την προσωπική της μυθολογία, μία μυθολογία που ύμνησε τον άνθρωπο στην κομψότητα και στη χάρη της κίνησής του, το ελληνικό τοπίο, με τις έντονες φωτοσκιάσεις του. ΄Οταν ακουγόταν το κλικ από τη φωτογραφική της μηχανή, δεν ήταν αποκλειστικά και μόνον ένας μηχανικός ήχος. Eίχε προηγηθεί το καδράρισμα, το οποίο ήταν προϊόν αγάπης απέναντι στο φωτογραφιζόμενο πρόσωπο ή αντικείμενο. Οι φωτογραφίες της αποπειρώνται να αναδείξουν το βαθύτερο σκίρτημα του ανθρώπινου χαρακτήρα. ΄Eτσι, η πόζα δεν είναι κάτι το στατικό και ψυχρό, αλλά μία στάση που με τη ματιά της κερδίζει σε θέρμη, μία θέρμη που κατάγεται από τη διάθεση για ζωή.
Tα πρόσωπα της Nelly's κοιτάζουν το φακό με ευθύτητα και χωρίς δόλο. ΄Eχεις την αίσθηση ότι θέλουν να καταλύσουν τον ίδιο το θάνατο, που πάει δίπλα δίπλα με το πέρασμα του χρόνου, και να δικαιώσουν το ρήμα απαθανατίζω. Που σημαίνει ότι η Nelly's αφαιρεί τη φθορά υπέρ της αθανασίας.

Νίκος Δαβανέλλος, φωτογράφος

ΝΙΚΟΣ ΤΑΞ. ΔΑΒΑΝΕΛΛΟΣ

[Ο εραστής της ασπρόμαυρης φωτογραφίας]

Ο Νίκος Ταξ. Δαβανέλλος γεννήθηκε στην Κλεπά της Ναυπακτίας και σχεδόν αμέσως ήρθε στο Νέο Κρίκελλο Φθιώτιδας και από εκεί στη Λαμία. Τελείωσε την Εμπορική Σχολή Θεσσαλονίκης και στη συνέχεια σπούδασε την Αγγλική γλώσσα παρακολουθώντας μαθήματα σε κολέγια των πόλεων του Λονδίνου, της Οξφόρδης και του Κέιμπριτζ. Είναι ιδιοκτήτης και διευθυντής των εκπαιδευτηρίων "Δαβανέλλος", στη Λαμία.

Ασχολείται με την ασπρόμαυρη φωτογραφία και έχει στο ενεργητικό του δεκάδες χιλιάδες φωτογραφίες στις οποίες απεικονίζεται ό,τι έχει ακόμα απομείνει από τον τρόπο ζωής και της ενασχόλησης των ανθρώπων της πόλης και των χωριών μας, καθώς επίσης και όλα τα δρώμενα: κοινωνικά, πολιτικά και πολιτιστικά των τελευταίων τριάντα χρόνων. Έχει πραγματοποιήσει εκθέσεις φωτογραφίας στην Ελλάδα και την Ευρώπη, όπως για παράδειγμα στη Λαμία, Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Κόρινθο, κ.λπ. και στο Παρίσι, στο Σαράγιεβο, στο Μπρίστολ, στο Μπαθ και αλλού, και έχει πάρει μέρος σε μεγάλο αριθμό ομαδικών εκθέσεων.

Μέσα από τη συγγραφική του ενασχόληση έχουν εκδοθεί τα πιο κάτω έργα: "Η παλιά Λαμία" (λεύκωμα σε συνεργασία), 1982, "Γύφτοι σοφοί και γύφτοι μάγοι", εκδ. Γνώση, 1987, "Λαμία, το χρονικό μιας πόλης", 1994, "Λαμία, με τη γραφίδα των περιηγητών", εκδ. Οιωνός Βιβλιοχώρος, 2005. Άρθρα και μελέτες έχουν δημοσιευθεί στον τοπικό και τον περιοδικό τύπο. Ασχολείται επίσης με τη μετάφραση.

Πηγή: http://www.biblionet.gr/

Επιμέλεια-Ανάρτηση: Τάκης Ευθυμίου

Βούλα Παπαϊωάννου

Βούλα Παπαϊωάννου (1898-1990)

[Το ανθρώπινο βλέμμα στα βάσανα ενός λαού]

1930 ασκούμενη κατ’ αρχάς με επιτυχία σε λήψεις τοπίου, μνημείων και αρχαιολογικών εκθεμάτων.

Στροφή στην πορεία του έργου της αποτέλεσε η κήρυξη του πολέμου του '40 και ιδιαίτερα τα δεινά του άμαχου πληθυσμού της Αθήνας, κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής, που ενεργοποίησαν την κοινωνική συνείδηση της φωτογράφου. Έγινε μάρτυρας στον αποχαιρετισμό των στρατευμένων, στις ετοιμασίες της πόλης για την αντιμετώπιση των εκτάκτων αναγκών και στη φροντίδα των πρώτων τραυματιών. Όταν η πείνα έπληξε την πρωτεύουσα, κατήγγειλε τη φρίκη του πολέμου με τις συγκλονιστικές μορφές των αποσκελετωμένων παιδιών.

Μετά την Απελευθέρωση ως υπεύθυνη του φωτογραφικού τμήματος της UNRRA (United Nations Relief and Rehabilitation Administration) περιηγήθηκε τη ρημαγμένη ελληνική ύπαιθρο και κατέγραψε τις δύσκολες συνθήκες επιβίωσης των κατοίκων της. Ξεφεύγοντας συχνά από τις εντολές της υπηρεσίας της, απαθανάτισε προσωπικές ιστορίες και φυσιογνωμίες απλών ανθρώπων που παραπέμπουν μάλλον στην αξιοπρέπεια παρά στην εξαθλίωση.

Στη δεκαετία του '50 το έργο της εκφράζει την αισιοδοξία που επικρατούσε μετά τον πόλεμο για το μέλλον της ανθρωπότητας και ιδιαίτερα την τάση στην επάνοδο των παραδοσιακών αξιών. Πέρα από κάθε προηγούμενη ρομαντική προσέγγιση, αποτύπωσε και πάλι το ελληνικό τοπίο με τα σημάδια της ιστορίας του και τους κατοίκους της υπαίθρου.

Καυκάς Θύμιος

Καυκάς Ευθύμιος, ο διαχρονικός φωτογράφος

ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΣ Ο ΚΑΥΚΑΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ ΓΕΝΝΗΘΗΚΕ ΣΤΟ ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟ Ν.ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ ΤΟ 1930. ΗΡΘΕ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ ΤΟ 1954 ΟΠΟΥ ΓΝΩΡΙΣΕ ΚΑΙ ΑΓΑΠΗΣΕ ΤΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ. ΣΠΟΥΔΑΣΕ ΣΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΑΡΧΙΣΕ ΝΑ ΑΣΧΟΛΕΙΤΑΙ ΜΕ ΤΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ. ΤΑΞΙΔΕΨΕ ΣΤΑ ΙΕΡΟΣΟΛΥΜΑ - ΑΓΙΟΥΣ ΤΟΠΟΥΣ - ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ ΚΑΙ ΒΗΡΥΤΟ ΑΠΟ ΤΟ 1955-1960 ΣΑ ΦΩΤΟΡΕΠΟΡΤΕΡ. ΤΟ 1960 ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΘΗΚΕ ΣΤΟ Ν. ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΑΤΤΙΚΗΣ ΟΠΟΥ ΔΙΑΜΕΝΕΙ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ. ΑΝΟΙΞΕ ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΜΑΓΑΖΙ ΤΟΥ (ΦΩΤΟΓΡΑΦΕΙΟ) ΣΤΟ Ν.ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΣΤΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΟΥ ΗΤΑΝ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΦΩΤΟΓΡΑΦΕΙΟ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ. ΕΧΕΙ ΣΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΑΛΙΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΤΟΥ Ν. ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΑΠΟ ΤΟ 1960 ΑΠΟ ΙΕΡΟΣΟΛΥΜΑ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΑΞΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΕ ΑΥΣΤΡΙΑ – ΟΥΓΓΑΡΙΑ – ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ – ΡΩΣΙΑ ΚΑΙ ΟΥΚΡΑΝΙΑ.

Δημήτρης Χαρισιάδης

Δημήτρης Χαρισιάδης (1911-1993)

[Ο φωτογράφος κάθε ανθρώπινης δραστηριότητας]

Γόνος αστικής οικογένειας από την Καβάλα. Σπούδασε Χημεία στη Λωζάνη, ενώ η φωτογραφία από νωρίς τράβηξε το ενδιαφέρον του.

Αφετηρία της φωτογραφικής του πορείας αποτέλεσε το αλβανικό μέτωπο (1940), όταν ο Χαρισιάδης ως έφεδρος αξιωματικός και επίσημος φωτογράφος του στρατού, απαθανάτισε τη ζωή των στρατιωτών και την επέλαση της ελληνικής στρατιάς στη Βόρεια Ήπειρο. Μετακληθείς λόγω της γλωσσομάθειάς του, στην Αθήνα, κατέγραψε τις δύσκολες συνθήκες διαβίωσης κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Ως ανταποκριτής του ευρωπαϊκού τύπου φωτογράφησε τα «Δεκεμβριανά» και τον Εμφύλιο. Μετά την Απελευθέρωση και για λογαριασμό των ξένων αποστολών βοήθειας, τεκμηρίωσε φωτογραφικά την άφιξη και τη διανομή της αμερικανικής βοήθειας προς τη χώρα. Αργότερα, με εντολή του Υπουργείου Ανασυγκρότησης κατέγραψε την οικονομική ανάκαμψη της χώρας και τα μεγάλα έργα.

Υπήρξε από τους πρωτεργάτες στην ίδρυση της Ελληνικής Φωτογραφικής Εταιρείας το 1952. Από το 1956 έως το 1985 διατηρούσε το γνωστό φωτογραφικό πρακτορείο «Δ.Α. Χαρισιάδης» με το συνεργάτη του Διονύση Ταμαρέση. Στο πλαίσιο των επαγγελματικών του υποχρεώσεων κατέγραψε την εκβιομηχάνιση της χώρας, την ανάπτυξη της ναυτιλίας και την εξάπλωση της σύγχρονης αρχιτεκτονικής. Ως φωτογράφος του Εθνικού Θεάτρου εντρύφησε και στη θεατρική φωτογραφία, καταθέτοντας πολυτιμότατο υλικό για την ιστορία του.

Τάκης Τλούπας

Τάκης Τλούπας

Ο φωτογράφος του Ολύμπου και της Θεσσαλικής γης

[του Τάκη Ευθυμίου]

Ο Τάκης Τλούπας γεννήθηκε στη Λάρισα, το 1920 και πέθανε στις 8 Μαΐου 2003. Για 50 και πλέον χρόνια αποτύπωνε φωτογραφικά, τόσο χαρακτηριστικές απόψεις της μεταπολεμικής και νεώτερης Ελλάδας, όσο και εικόνες από την καθημερινή ζωή, τα ήθη και έθιμα, των Eλλήνων της υπαίθρου.

Με το φακό του απαθανατίζει στιγμές της ζωής, τόσο από τις μετακινήσεις των νομαδικών φυλών (Βλάχοι, Σαρακατσαναίοι κ.τ.λ.) όσο και των αγροτών και καταγράφει παραδοσιακά επαγγέλματα που έχουν χαθεί μέσα στον ιλιγγιώδη ρυθμό της εκμηχάνισης της σύγχρονης ζωής.

Με τη βέσπα του γυρίζει όλη την Ελλάδα φωτογραφίζοντας τις πιο όμορφες γωνιές της, από τον Πηνειό και τη λίμνη Κάρλα μέχρι τη Σκόπελο και την Κρήτη.

Η αγάπη του για τη φύση τον οδηγεί στον “Όλυμπο”.   Φωτογραφίζει ακόμη και τις πιο δύσβατες περιοχές που και δίκαια αποκαλείται “φωτογράφος του Ολύμπου”.

Ο Τάκης Τλούπας έκανε πολλές ατομικές εκθέσεις και με τα έργα του έλαβε μέρος σε πολλές ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Έχουν εκδοθεί πολλά φωτογραφικά  λευκώματα, λογοτεχνικά και ιστορικά βιβλία με φωτογραφίες του. Ξεχωριστή αξία αποκτά το λεύκωμα «Η Ελλάδα του Τάκη Τλούπα» το οποίο περιλαμβάνει αντιπροσωπευτικά έργα από όλες τις ενότητες που συνθέτουν το έργο του.

Αυτό το πολύτιμο πλέον λαογραφικό υλικό υπάρχει αρχειοθετημένο και είναι στη διάθεση κάθε ενδιαφερόμενου, στο φωτογραφείο που  διατηρεί πλέον η κόρη του, Βάνια, συνεχίζοντας έτσι την παράδοση στη φωτογραφία.

Σταθμός στην πολύχρονη καριέρα του αποτελεί η βράβευση του το 1994, από το Υπουργείο Πολιτισμού, όπου μαζί με άλλες 50 προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών τιμάται για την προσφορά του στην πολιτιστική ζωή του τόπου.

Άνθη της Πέτρας

«‘Ανθη της πέτρας»

Η χώρα του φωτογράφου Κώστα Μπαλάφα  

Η Ελλάδα του πόνου, της περηφάνιας & της αξιοπρέπειας

Πατήστε το σύνδεσμο για να δείτε το βίντεο: 

 http://youtu.be/DM1QIXFx69c

Ξέρεις, αυτή η γυναίκα τώρα θα περπατήσει 70 χιλιόμετρα μες στη βροχή, με το γουρούνι και το παιδί. Πού θα κοιμηθούν το βράδυ... θα κατεβούν στον κάμπο για μεροκάματο. Έχω τέτοια ντοκουμέντα πως αυτός ο κόσμος που ζει σήμερα δεν είναι ίδιος με τον χθεσινό. Και θα 'πρεπε να υπάρχουν μαρτυρίες ακριβώς για τη ζωή αυτών των προγόνων, που είχαν το θάρρος να κρατήσουν στον τόπο τη ζωή και να υποστούν τα πάνδεινα. Σε μια στιγμή, ήταν κάπου πέντε χιλιόμετρα, δε με βόλευε, πού να την πάρω, και έβαλα το αυτοκίνητο για να αναγκαστεί να περάσει άκρη του δρόμου, να μην είναι στην άσφαλτο, και την πήρα. Γύρισε και είπε στο παιδάκι "Μαργώνεις, καμάρι μου;" Κρυώνεις; Μου λέγαν στις εκθέσεις γιατί δεν πουλάω φωτογραφίες… Ακόμη ακόμη πιστέψτε με, και που τις παρουσίαζα στην έκθεση, νόμιζα ότι εκπορνεύω κάτι ιερό. Τι να πουλήσω τώρα εγώ απ' αυτή για να πάρω λεφτά;

Με το φακό του Κώστα Μπαλάφα

ΜΕ ΤΟ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΦΑΚΟ

ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΜΠΑΛΑΦΑ

Επιμέλεια: Τάκης Ευθυμίου

      Ο φωτογράφος  Κώστας  Μπαλάφας  κατά  καιρούς  περπάτησε  όλη  σχεδόν  την Ελλάδα και την απέδωσε με τον δικό του τρόπο σε φωτογραφική εικόνα. Επειδή οι φωτογραφίες του αποπνέουν ένα έντονα λυρικά και λαογραφικά στοιχεία, θεώρησα σκόπιμο να αναρτηθεί ένα μέρος από το φωτογραφικό του έργο στο παρόν ιστολόγιο για να έχουν την ευκαιρία οι επισκέπτες να χαίρονται την διαχρονική τέχνη του και να καλογνωρίζουν ιστορικές στιγμές της πατρίδας μας όπως υπέροχα και αψεγάδιαστα τις αποδίδουν οι ασπρόμαυρες φωτογραφίες του. Ας τις αφήσουμε, λοιπόν, να μιλήσουν από μόνες τους.

Ο φωτογράφος της Αντίστασης

"Ο ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΣ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ"

ΣΠΥΡΟΣ ΜΕΛΕΤΖΗΣ

[Επιμέλεια: Τάκης Ευθυμίου]

    Με το μεράκι και τον πόνο της  Ρωμιοσύνης σε γόνα και στήθος,  με τους αγώνες,  τα πάθια και το παράπονο του λαού, σε καρδιά κι έργο, έφυγε στα 97 του, στο σπίτι του στην Αθήνα ο Σπύρος Μελετζής, ο «φωτογράφος της Αντίστασης». Έφυγε με τον καημό τούτου του τόπου στο φακό. Έναν καημό κι ένα παράπονο που κατέθεσε πέρσι, σημαδιακά θα έλεγε κανείς, στην τελευταία του έκθεση «Αχ πατρίδα μου». Έναν καημό κι ένα παράπονο ίσως όχι γι αυτά που φύγανε, αλλά γι αυτά που θα έρθουν.

    Τον Ιούλη του 1945, ο Σπ. Μελετζής έθαψε στο σπίτι του για να τα διασώσει, 2.200 περίπου φιλμ κυρίως από την Εθνική Αντίσταση. Τριάντα χρόνια αργότερα, με μεγάλη αγωνία για το τι είχε απομείνει, ξανάβγαλε στο φως όλον αυτόν το θησαυρό ανέπαφο και τον παρέδωσε στη Νεοελληνική Ιστορία. Οι φωτογραφίες αυτές περιλαμβάνονται στο πρώτο του Λεύκωμα, «Με τους Αντάρτες στα βουνά».

  
    Ακολουθεί παρουσίαση των φωτογραφιών του, κυρίως, από το παραπάνω λεύκωμα μιας και διάβηκε από την περιοχή της Δυτικής Φθιώτιδας, βαδίζοντας για την Ευρυτανία,  και αποθανάτισε σκηνές της κατοχή και της αντίστασης κατά των Γερμανοϊταλών, που έχουν τεράστια καλλιτεχνική, συναισθηματική και ιστορική αξία!